Hôm qua, tự nhiên anh chồng nhìn mình, phán một câu xanh rờn: Em còn nông cạn và ngu si lắm, làm sao hiểu được mối dây liên kết thiêng liêng giữa cha và con gái.
Tôi đã trợn mắt, ngoác mỏ cười ngặt ngẽo. Nguồn cơn bức xúc là vì, trong nhà, tôi lúc nào cũng đóng vai phù thuỷ, cứng rắn và kiên quyết với những yêu cầu vô lý của con. Còn Ba nó luôn đóng vai hoa hậu thân thiện, hễ con đòi gì là chiều bằng được, năn nỉ cái là xuôi liền. Mỗi lần rắn với Giun là phải nắn gân luôn Ba nó. Nhân đây, con hư tại Ba nha mọi người.
Cười xong có chút chạnh lòng nhẹ. Ừ, đúng là mình không hiểu thật.
Nói sao ta, thứ nhất là vì từ nhỏ tới giờ, mình không được sống cùng Ba Mạ. Ba Mạ mắc đi bán cơm nuôi 11 miệng ăn học. Nhỏ thì mấy chị em ăn nhờ ở đậu nhà ông nội, lết qua bà ngoại. Rồi lớn xíu dắt díu nhau qua thuê nhà ở khu tập thể Điện lực, đứa lớn chăm đứa nhỏ. Năm 10 tuổi, Ba xây cho cái nhà riêng – dưới bán cơm trên ở – mấy đứa tự sống, tự bảo ban. Mãi đến sau này Ba tai biến yếu đi mới có một ngôi nhà thực sự. Tiếc thay lúc đó đã Sài Gòn thẳng tiến rồi.
Nhìn lại, mình chưa bao giờ viết về Ba cả. Chưa một lần.
Ba từng đi lính thời chiến, từng là thầy giáo, sổ sách kế toán đâu ra đó, trí nhớ siêu tốt, kĩ lưỡng. Nói chung, là đàn ông miền trung đích thực. Lại còn trọng nam khinh nữ, đúng kiểu “nhất nam viết hữu thập nữ viết vô”. Ba cưng chiều, dành hết tình yêu và hi vọng vào thằng Cu – đứa con trai mong ngóng, cháu đích tôn duy nhất của ông nội. Cho nên từ nhỏ, tôi đã bất mãn lắm.
Năm lớp 9, giữa cả quán khách khứa ăn trưa, Ba chỉ thẳng vào mặt tôi hét to: “Biến”. Chắc do đến xin tiền học không đúng lúc lắm thì phải. Cả trăm cặp mắt nhìn ái ngại, tôi xách cặp, xấu hổ tủi thân đi bộ về giữa trưa nắng, nước mắt đầm đìa.
Năm lớp 10, Ba đột nhiên tới ở cùng nhà vài tháng. Sáng cáu gắt hươ hoát bắt chị em tôi dậy sớm thể dục, 9h tối về còn thịnh nộ đá quạt nện cửa, la hét ầm ĩ vì không chịu mắc màn ngủ hay bực mình đâu đó muốn giận cá chém thớt. Tôi cũng không biết, chỉ biết rất đáng sợ.
Có lẽ do thiếu thốn tình cảm người cha, nên khi lớn lên tôi yêu ai cũng yêu dữ lắm. Người nào cũng vừa yêu thương vừa bảo bọc che chở, bù đắp luôn phần.
Quay lại, mấy nay nhớ Ba quá chừng! Kỉ niệm tuổi thơ có Ba không nhiều nên thậm chí những chuyện không vui cũng thành quý báu.
Đặc biệt nhớ cảnh trước sân quán cơm, tối khách đã vãn, tôi và thằng Cu chơi trò rượt bắt, chui qua chui về giữa hai chân Ba cười khanh khách. Ba, tay cầm điếu thuốc, đứng trụ thật vững vàng. Hồi đó mới 7 tuổi.
Năm 8 tuổi, trong trường có hai anh em tên Đạo và Đức. Học sinh cá biệt, chả hiểu sao ngày nào cũng canh me bắt nạt tôi. Đến một bữa nọ Ba đón ở cổng, thấy tôi đầu bù tóc rối, lất thất đi ra. Lát sau, Ba đã nhấc bổng hai anh em doạ quăng xuống cái mương kế bên. Từ đó về sau, chúng nó hết hồn, không còn chọc ghẹo tôi nữa.
Năm 10 tuổi, tôi trốn ngủ trưa nghịch dại té gãy tay. Ba sợ bệnh viện ở quê làm ất ơ lỡ bị tật nên nẹp lại sơ. Rồi hai cha con leo lên xe đò đi 2 tiếng, vô bệnh viện trung ương Huế chụp phim bó bột.
Năm 12 tuổi, tôi mới nói bị đau nửa đầu, Ba đã lật đật lại đem vô Huế khám chụp CT. Do trước đó ít lâu trong lớp tôi có một bạn đột ngột qua đời sau khi bị đau có mấy ngày.
Năm 13 tuổi, tôi mổ ruột thừa, Ba là người ở viện, dìu tôi đi toilet.
Năm 15 tuổi, Ba cắt cho tôi cặp kính cận đầu tiên.
Năm 17 tuổi, tôi đi học thêm học bớt ôn thi Đại học. Hồi đó học giỏi lắm, nên trốn học đi chơi cũng không bị nghi ngờ. Hễ nghe học tối, Ba đưa hẳn chiếc Wave thái để đi cho an toàn. Vẫn nhớ lúc đó, xe Ba có cái giỏ đen phía trước nhìn quê quê. Không ưa nên tôi về nói: Cái giỏ che đèn tối quá, con không thấy đường. Vậy là Ba lấy tua vít tháo tại chỗ, ngay và luôn.
Năm 18 tuổi, Ba bị tai biến lần đầu và yếu luôn đến giờ. Sống nhiều năm với sức khoẻ suy sụp và tinh thần bán thân bất toại, sinh ra tiêu cực cáu bẳn chướng tính. Nhưng Ba vẫn đứng sau chỉ đạo, sắp đặt những lần chúng tôi vấp ngã quay về.
Năm 28 tuổi, Ba nói: con bị đau cột sống, lấy chồng có bầu sinh con sợ nặng nề vất vả. Thôi về ở với Ba cũng được.
Năm 30 tuổi, khi ra viện, Ba đã cất sẵn tờ lịch to có ngày Giun chào đời.
Năm 31 tuổi, có những đoạn giông gió, thấy mình đêm muộn một tay kéo vali, một tay dắt Giun vào nhà. Ba vuốt tóc kêu: nhìn con tiều tuỵ quá!
Ờ, đó chỉ một đứa số 9. Còn hẳn 10 đứa khác để lo nữa thì như thế nào?
Hết đứa này đau đến đứa kia ốm. Nghe kể, giờ cơm 5 đứa sẽ xếp hàng há miệng, Ba cầm tô đầy, mem cơm cho ăn lần lượt. Cho ăn xong, miệng cũng nhạt thếch. Chở đi học là 1 đứa ngồi trước, 3-4 đứa ngồi sau trên chiếc Đê Đê màu đỏ. Nghe kể, Vân gãy tay, Ba là người kiên nhẫn tập viết tay trái. Thuỷ ngất xỉu trên bục giảng, Ba là người tới đón về. Sáu đi thi đại học Quy Nhơn, là Ba đưa đi rồi gửi gắm thầy cô chăm nom. Hiền sụp hố té xe, Ba là người chở đi trạm xá. Út bị móc rách tay, Ba là người ngồi bên cầm tay máu ròng ròng cho bác sĩ may lại.
Khi viết tới đây là thấy thương Ba nhiều hơn. Mãi sau này lớn lên mới hiểu được phần nào, thấy Ba Mạ sống một đời vất vả quá, hi sinh nhiều quá. Cứ nghĩ, Ba đón lần lượt 10 đứa con gái trong khi xóm làng miền Trung nói ra nói vào. Rồi một tay chăm sóc 11 đứa những năm đầu đời tả sữa cơm nước. Cỡ mình là không làm nổi rồi đó. Không điên mới lạ.
Mỗi lần về thăm nhà được mấy ngày, nói dăm ba câu chuyện với Ba cũng khó vì khác biệt thế hệ, câu chuyện luôn bị suy diễn theo hướng tiêu cực. Giun chưa quen hẳn đã lại đi. Tới khi đi, Ba sẽ canh giờ, đứng chờ ở cổng để nhìn theo. Mỗi lần xe chạy, ngoái lại thấy dáng Ba đứng liêu xiêu chống gậy trước hiên, mình sẽ khóc.
Lớn rồi, nên càng hiểu: Không ai có nghĩa vụ phải yêu thương mình một cách hiển nhiên cả. Ba Mạ lại thương mình vô điều kiện, nên biết ơn dữ lắm. Cũng hiểu, những hành động thường nhật mỗi ngày suốt cả một cuộc đời dài mới là điều phi thường đáng nể.
Hạnh Phúc là khi biết còn có Ba Mạ để trở về!